کلسنوش

نافع در کم خونی ناشی از فقر آهن، مجفف رطوبات معده، رافع ضعف بدن و معده.

کپسول کلسنوش (خبث الرائب)//kelsnosh

 

شکل دارویی: کپسول

موارد مصرف: نافع در کم خونی ناشی از فقر آهن، مجفف رطوبات معده، رافع ضعف بدن و معده

توضیحات: این ترکیب از فراورده‌های لبنی سرشار از کلسیم و ترکیبات آهن همراه با گیاهان دارویی جهت اصلاح و جذب آهن و کلسیم تهیه شده و برای ضعف معده و هزال بدن نافع دانسته شده است و ادویه مورد استفاده در این ترکیب جهت رفع عوارض آهن و سردی مواد لبنی و اصلاح هضم به‌کار گرفته شده‌اند. این دارو در قرابادین کبیر با نام رائب خبث الحدید و در کتب الطب الملوکی و من لایحضره الطبیب با نام خبث الرائب ذکر شده است.

خبث الحدید: به‌غايت مجفف و مقوى معده و قلب و دِماغ و مانع نزف الدم و ادرار حيض و جهت بواسير و طحال رطب و رفع رطوبات باطني و قرحه امعا و مثانه و استرخاى مقعد و سلس البول و تحليل اورام مجرب‏ است و باعث نیکویی رنگ رخسار می‌شود.

لبن الحامض: همان ماست است که در دوم سرد و تر است و هرچه ترش‌تر و رقیق‌تر شود سردی و تری آن زیادتر می‌شود. مرطب و مسكن تشنكي و مقوى باه محرورين و غذائيت آن نسبت بدوغ كه مخيض نامند به‌سبب زيادتي دهنيت بيشتر است. مضر مبرودين و معده سرد و كثيف و ديرهضم و مصلح آن معاجين حاره و زنجبيل مربى است.

مَخیض: همان دوغ است و مسكن غليان خون و محرك باه محرورين و مشهى و مسمن و مطفى حدت تب دق و سمومات حاره و حرارت و التهاب معده و جگر گرم و مسكن تشنگى و با خبث الحديد و اطريفل جهت تقويت معده مفید است.

کمون کرمانی: بسيار ملطّف و مدرّ بول و شير و عرق و محلّل رياح و نفخ و هاضم و محرك آروغ بوده و قوى القبض و در رفع رطوبات معده، قوى الاثر است.

حلبه: ملين و منضج و محلل و مبهي و مدر حيض است.

کاشم: مفتح سده جگر و محلل رياح و منضج خلط خام‏ و مقوى معده و هاضم غذا و محلل نفخ و كاسر رياح و رافع رطوبت معده و اوجاع بارد رطب و قراقر و مدر بول و حيض است.

شونیز: مسخن و مجفف رطوبات و منضج و مقطع اخلاط و جالى و مدر شير و بول و حيض‏ و جهت غثيان و قولنج ريحي نافع‏ است.

نانخواه: دارای قوت مجففه و ترياقيه و ملينه و محلل رياح‏ بوده و جهت درد سينه و دفع رطوبات و تنقيه چرك و لزوجات آن و تفتيح سدد و تليين بطن و تحليل رياح و رفع مغص ريحى‏ مفید است.

تخم کرفس: هاضم غذا و جاذب فضول از معده و رحم‏ است. جهت درد پهلو و فواق و برودت احشا و رفع قی و مغص و محرك اشتهاى طعام و محلل رياح و نفخ و مفتح سده جگر و طحال و مدر بول و حيض و جهت اكثر امراض بارد بلغمي مفید است.

نعنا: دارای قوت مسخنه و مفرح و مقوى دل و مرقق خون غليظ و محلل مواد بارد است. جهت درد سينه و پهلو و نضج رطوبات قصبه ریه و سينه و تنقيه آن‏ مفید است.

سداب: دارای قوه ترياقيت و مفتح سدد و محلل رياح و نفخ و مقوى معده و مشهي طعام و مدر حيض و بول و مخرج فضول بسيار است.

کرویا: ملطف و محلل رياح و نفخ و قابض طبع و مصلح اغذيه نفاخ و مانع صعود بخار به دماغ‏ و مسخن معده و محرك آروغ و اشتها و مانع تخمه و ترش شدن غذا در معده و قی و مغص و محلل بلغم و مدر بول و دافع درد معده و مغص و رياح كلیه و مثانه و مقوى بدن و فربه كننده آن‏ است.

کل ادویه‌ای که در ترکیب این دارو به‌کار رفته در درجه حداقل دوم تا حداکثر سوم گرم و خشک هستند و این مطلب، تاییدی بر خاصیت تجفیف داروست. همچنین افزودن این ادویه‌ها در واقع مصلح این فراوده لبنی بوده و از ایجاد بلغم غلیظ و خام و ریاح و سده توسط آن جلوگیری کرده و از سوء هاضمه ناشی از آن می‌کاهد. این دارو تشنگی را برطرف می‌کند و با قوه قبض و تسکین حدت صفرا و دم عمل می‌کند و می‌تواند رافع اسهال مزمن باشد. همچنین به دلیل وجود خبث الحدید می‌تواند به رفع نزف الدم کمک کند.

اجزاء فراورده: کمون کرمانی، حلبه، کاشم، شونیز، نانخواه، کرفس، نعناع، سداب، دوغ گاوی، ریم آهن، کرویا

نحوه اثر دارو از دید طب سنتی: قابض، مسکن حدت دم و صفرا، مجفف، مقوی جهاز هاضمه

مزاج کلی دارو: معتدل

منع مصرف: در مبتلایان به تجمع بیش از حد آهن در بدن ممنوع است.

عوارض جانبی: در دوزهای درمانی مناسب خطر یا عارضه‌ای ندارد. ممکن است باعث یبوست شود که بهترین درمان آن گلقند است.

دستور مصرف: یک قرص 500 میلی گرمی هر 12 ساعت میل شود.

تداخلات دارویی: تاکنون گزارش نشده است. به علت وجود تداخل فراورده‌های مکمل آهن با سیلی روزیدهای موجود در عنصل، از مصرف همزمان این فراورده با داروهایی که دارای عنصل می‌باشند، خودداری شود. مصرف همزمان آهن با کافئین، اگزالیک اسید (موجود در اسفناج و ریواس)، چایی و سایر گیاهان حاوی تانن ممکن است باعث کاهش جذب آهن شود.

مصرف در حاملگی و شیردهی: عارضه‌ای از مصرف این دارو در این دو دوره گزارش نشده است.

نکات قابل توصیه: در دوره مصرف دارو پرهیز از خوردن سرکه و غذاهای شور لازم است. در واقع علت این توصیه، تشکیل استات آهن یا سایر نمک‌های آهن و تبدیل یون آهن به ترکیبی است که جذب بدن نمی‌شود.

منابع:

  1. عقیلی خراسانی، مخزن الادویه، تهران: انتشارات باورداران، 2001
  2. ابن سینا، قانون فی الطب، بیروت: انتشارات العلامی، 2005
  3. عقیلی خراسانی، قرابادین کبیر، موسسه تحقیقات تاریخ پزشکی، طب اسلامی و مکمل، دانشگاه علوم پزشکی ایران، 2007
  4. American Herbal Products Association's Botanical Safety Handbook-CRC Press (2013)
  5. PDR 2008

 

 

  • نام:کلسنوش
  • خواص دارو: نافع در کم خونی ناشی از فقر آهن، مجفف رطوبات معده، رافع ضعف بدن و معده.
  • اجزای دارو: کمون کرمانی، حلبه، کاشم، شونیز، نانخواه، کرفس، نعنا، سداب، دوغ گاوی، ریم آهن، کرویا
  • زمان، مقدار، و روش مصرف: یک کپسول 500 میلی گرمی هر 12 ساعت.
برای دریافت فایل پیوست روی کادر کلیک کنید