مصطکی

مفرح، محلل ریاح، رافع دردهای کمرگاه و مفاصل، مقوی معده و احشا

کپسول مصطکی (ضد درد) /kapsul-e ma(o)stakā) zedd-e dard)/

این دارو را نویسندگان کتاب‌های نسخۀ شفا، گل و گیاه، و دائرة المعارف گیاه‌درمانی ایران با عنوان «نشاط‌آور» ثبت کرده‌اند و از داروهای معمول در طب سنتی بوده است.

شکل دارویی: کپسول

موارد مصرف: مفرح، محلل ریاح، رافع دردهای کمرگاه و مفاصل، مقوی معده و احشا

توضیحات:

کبابه: به‌غايت ملطف و مفتح‏، مقوى معده و احشا و اعضاى باطنى و مفتح سدد كبد و احشا و گرده و محلل رياح و دافع امراض كبد و طحال است.

بهمن سرخ: به‌غايت مقوى باه و دل و مسمن بدن و زياده كننده ماده مني و مفتح و محلل رياح و بلغم غليظ لزج و موافق مبرودين و جهت خفقان و يرقان مفید است.

تودری: مشهي و مبهي و مسمن بدن و جهت برودت احشا و دفع مواد سوداوي‏ مفید است.

خولنجان: مقوى معده و احشا و هاضمه و باه و اعضاى باطني و كاسر رياح و ماسك بول و جهت صداع بلغمي و دردهاى بارد بلغمي و درد كمر و كسر رياح و آروغ ترش و رفع قولنج و برودت گرده و وجع آن و عرق‌النسا نافع‏ است.

شقاقل: مبهي و مفتح و قاطع بلغم و مقوى ظَهر و مسخن معده و كبد و گرده است.

مصطکی: ملطف و محلل و جالي و قابض و مقوى قوى و اعضاى رئيسه و معده‏ است. جهت تقويت معده و امعا و كبد و گرده و برانگيختن اشتهاى طعام و كسر رياح و رفع سوء هضم و قراقر و فواق ريحي و تحليل رياح و تحريك جشا و ورم احشا و مغص‏ مفید است.

درونج: محلل بلغم و سودا و پراكنده كننده رياح غليظ و مقوى حواس و دل و معده و سپرز و مفرح و دارای ترياقيت و جهت خفقان و ماليخوليای مراقي و تقويت هاضمه و تسكين وجع رحم و تلطيف رياح غليظ معده و امعا و رحم‏ مفید است.

زرنباد: مفتح سدد و مفرح و مقوى دل و دماغ و معده و موافق روح حيواني و طبيعي و مبهي و مسمن بدن و حابس قئ و مسهل سودا و جهت وحشت و مواد سوداوى و خفقان و رياح رحم و جهت تحريك باه مفید است.

دارفلفل: محلل مواد بارد و رياح و مفتح سده جگر و سپرز و هاضم طعام و مقوى معده و مسخن احشا و محرك باه و زياده كننده مني و جهت نقرس و عرق النسا و تقويت پشت‏ مفید است.

عود هندی: ملطف و مفتح سدد و مفرح و مقوى اعصاب و حواس و قواى دماغي و قلب و كبد و معده و احشا و گرده و پراكنده كننده رياح و محلل آن‌ها و هاضم و زائل كننده رطوبات عفنه و بلت معده و رحم و ضعف معده و امعا و گرده و مثانه و رحم و دافع اوجاع نقرس است‏. جهت تفريح و تقويت قلب و رفع غشي و خفقان بارد مفید است.

زعفران: مفرح قوى و مقوى حواس و مغرى و منضج و محلل و مصلح عفونت خلط بلغمى و مانع و حافظ آن از تغيير و فساد و با قوت قابضه و محرك باه و مقوى جوهر روح حيواني و جگر و احشا و مورث نشاط و ضحك و رساننده قوت ادويه به قلب و سائر اعضا و مفتح سده دماغ و جگر و سپرز است. همچنین، مقوى معده است به جهت آنكه در آن حرارت و قوت دابغه و قابضه است‏.

اجزای این ترکیب بر ریاح و اخلاط بارد موجود در امعا و احشا، اعصاب، و اعضای تناسلی اثر دارند و بیماری‌های ناشی از آن را بهبود می‌بخشند. همچنین، قوه باه را افزایش می‌دهند و اعضای مذکور را گرم می‌کنند و در برطرف کردن خفقان نیز مؤثر هستند. سایر خواص مفيد این ترکیب از جمله دفع سودا، تحلیل مواد و تفتيح سدد به ایجاد فرح و رفع دردهای بلغمی و مفاصل کمک می‌کند.

اجزاء فراورده: خولنجان، كبابه، شقاقل، بهمن سرخ، تودري، مصطكي، درونج عقربي، زرنباد، دارفلفل، عود هندی، زعفران، عسل

نحوه اثر دارو از دید طب سنتی: ملطف، مفتح سدد، مقوی دل و معده، محلل ریاح، جالی، مسهل سودا، هاضم غذا

مزاج کلی دارو: گرم و خشک

منع مصرف: در بارداری و خونریزی‌ها تنها تحت نظر پزشک مصرف شود. در مصرف کنندگان داروهای ضد انعقاد یا ضد پلاکت باید با احتیاط تجویز شود. در افراد مبتلا به آلرژی‌های پوستی با احتیاط و با مقدار کم تجویز شود.

عوارض جانبی: در دوزهای درمانی مناسب خطر یا عارضه‌ای ندارد. در افراد حساس ممکن است باعث آلرژی پوستی شود.

دستور مصرف: هر 8 ساعت 1 تا 2 کپسول

تداخلات دارویی: تاکنون گزارش نشده است.

مصرف در حاملگی و شیردهی: در بارداری مصرف نشود. در زمان شیردهی تحت نظر پزشک معالج مصرف شود.

نکات قابل توصیه: این ترکیب، داروی بسیار مفیدی در کاهش دردهای استخوانی و مفصلی در بیماران دیابتی است.

منابع:

  1. عقیلی خراسانی، مخزن الادویه، تهران: انتشارات باورداران، 2001
  2. ابن سینا، قانون فی الطب، بیروت: انتشارات العلامی، 2005
  3. American Herbal Products Association's Botanical Safety Handbook-CRC Press (2013)
  4. PDR 2008

 

 

  • نام:مصطکی
  • خواص دارو: مفرح، محلل ریاح، رافع دردهای کمرگاه و مفاصل، مقوی معده و احشا
  • اجزای دارو: خولنجان، کبابۀ چینی، شقاقل، بهمن سرخ؛ تودری (قدومه)، مصطکی؛ درونج عقربی، زرنباد، دارفلفل، عود هندی؛ زعفران.
  • زمان، مقدار، و روش مصرف: هر هشت ساعت، یک کپسول.
برای دریافت فایل پیوست روی کادر کلیک کنید