سکنجبین عنصلی

نافع اخلاط غلیظه و سوئالقنیه(کبد چرب)؛ رفع سرفه و ضیق النفس، جهت تفتیح سده کبدی

سکنجبین عنصلی /sekanje(a)bin-e ’onsoli/

شکل دارویی: شربت

موارد مصرف: مفید در درمان سنگ کلیه و مثانه و کیسه صفرا؛ کبد چرب؛ کاهش رطوبات مغز و ریه و کبد؛ تجفیف (خشکاندن) رطوبات زاید و عفونت‌ها

توضیحات: شربت عنصلی یکی از انواع سکنجبین‌ها می‌باشد که کار آنها تقطیع و تحلیل رطوبات است و موجب از بین رفتن اخلاط بلغمی و لزج در بدن می‌شوند. به تبع آن با از بین رفتن رطوبات زاید، انسدادها برطرف شده و بیماری‌های ناشی از خلط غلیظ و لزج و سده نیز برطرف می‌شود.

با توجه به متون طب و داروسازی سنتی ایران، پیاز عنصل (که نام دیگر آن اسقیل است) جهت بیشتر امراض رطوبی سر مانند لیثرغس (لتارژی یا کاهش سطح هوشیاری همراه با خواب آلودگی و بی‌تفاوتی)، صرع، مالیخولیا، سردرد سرد، سبات (استوپور یا کاهش سطح هوشیاری)، دوار (سرگیجه حقیقی)، سدر، اختلاج (پرش عضلانی)، استرخا، فلج، لقوه (فلج صورت)، و نسیان، نافع است و بینایی را تقویت کرده و منع نزول آب در چشم (آب مروارید یا کاتاراکت) و درد گوش می‌نماید و لثه سست را مستحکم و حلق را تقویت می‌کند و جهت بدبویی دهان و آسم بلغمی و تنگی نفس و سرفه کهنه و گرفتگی صدا و استفراغ همراه با خون و تقویت معده بر هضم غذا و تنقیه آن از رطوبات ناسالم مفید است و نافع استسقا و یرقان و صلابت طحال و دل پیچه و مدر قوی ادرار می‌باشد.

سرکه و شربت آن شکننده سنگ گرده و مثانه و نافع عسرالبول (دشواری در ادرار کردن) و احتباس حیض و مسقط جنین و نافع اختناق رحم و درد مفاصل و عرق‌النسا (درد سیاتیک) و قروح ظاهری و درد عصب و داءالثعلب و جذام و منقی اعضا از اخلاط غلیظ لزج به جهت جلا و تفتیح و جاذب فضول از عمق بدن و مسهل اخلاط غلیظ است.

اجزاء فراورده: پیاز عنصل (اسقیل)، سرکه انگوری، عسل مصفی

آثار دارو از دید طب سنتی: جالی و مفتح و ملطف کیموسات غلیظ و جاذب فضول از عمق بدن و ملطف و محلل و مسهل اخلاط غلیظ به ویژه بلغم لزج، مره سودا و سودای ناشی از خلط بلغم

مزاج کلی دارو: گرم و خشک

منع مصرف: انواع آریتمی‌های قلبی چون آسیستول، بلوک‌های دهلیزی بطنی درجه دو و سه، تاکی‌کاردی بطنی و در نارسایی احتقانی قلب که همزمان از داروی دیگوکسین نیز استفاده می‌شود؛ هیپوکالمی؛ زخم و التهاب حاد معده و روده

درصورت بروز حساسیت نسبت به این دارو باید قطع شده و بیمار به پزشک ارجاع داده شود.

عوارض جانبی: گرمی و گرگرفتگی؛ سردرد؛ حالت تهوع؛ سوزش معده در اثر ترشی سرکه؛ درد شکمی؛ و لینت مزاج

شربت عنصلی به علت وجود عسل در برخی موارد می‌تواند منجر به افزایش قند خون شود.

دستور مصرف:

بزرگسالان: نیم‌ساعت پیش از صبحانه 20 سی‌سی(معادل دو قاشق غذاخوری) از شربت با یک استکان آب گرم حل شده و میل شود. در صورت کثرت ماده، با نظر پزشک، شب پیش از خواب نیز مصرف می‌شود.

کودکان: بر حسب وزن، دوز دارو را می‌توان تا یک هشتم دوز بزرگسالان کاهش داد.

در برخی موارد برای مثال در ورم لوزه‌ها می‌توان از غرغره شربت عنصلی استفاده کرد.

تداخلات دارویی: جذب دارو در حالت ناشتا بیشتر است؛ در عین حال مصرف بعد از غذا هم با توصیه طبیب معالج با ملاحظات مربوط به مزاج و بیماری قابل اجراست.

فراورده‌های حاوی املاح آهن در مدت زمان مصرف سکنجبین عنصلی تجویز نشوند.

مصرف همزمان با داروهای ضد انعقاد مثل کلوپیدوگرل (Plavix)، هپارین، و تیکلوپیدین با احتیاط و مشاوره طبیب و داروساز صورت پذیرد. این دارو ممکن است با وارفارین تداخل داشته باشد و رقّت خون را افزایش دهد.

در صورت مصرف همزمان داروهایی مثل بتابلاکرها، و بلوک کننده‌های کانال کلسیم احتیاط و تنظیم دوز توسط طبیب و داروساز صورت پذیرد.

مصرف در حاملگی و شیردهی: در دوران حاملگی و شیردهی منع مصرف دارد و بهتر است حتی الامکان برای اطفال زیر سه سال نیز استفاده نشود و داروهای جایگزین به‌کار رود.

نکات قابل توصیه: این شربت در فصل گرم، شهرهای گرم، گرم‌مزاجان، و جوانان با آب سرد میل شود و در فصل سرد، شهرهای سردسیر، سردمزاجان، و پیران با آب گرم مصرف شود. در صورتی که بیمار از داروهای رقیق کننده خون استفاده می‌کند با احتیاط مصرف شود یا با عرق کاسنی-شاهتره همراه شود. اگر بیماری دچار خشکی مزاج است،‌ شربت عنصلی با آب سرد تجویز شود تا گرما، زیاد نشده و خشکی تشدید نشود. در صورت ابتلا به زخم یا التهاب مزمن معده بهتر است دارو با احتیاط و بعد از غذا تجویز شود.

منابع:

  1. عقیلی خراسانی، مخزن الادویه، تهران: انتشارات باورداران، 2001
  2. عقیلی خراسانی، قرابادین کبیر، جلد 1، موسسه تحقیقات تاریخ پزشکی، طب اسلامی و مکمل، دانشگاه علوم پزشکی ایران، 2007
  3. ابن سینا، قانون فی الطب، جلد 1، بیروت: انتشارات العلامی، 2005
  4. محمد اعظم خان، محیط اعظم، جلد 2، تصحیح و بازنویسی: رشید تفقد، تهران: انتشارات المعی، 2015
  5. Skidmore-roth L, mosby s. Handbook of herbs and natural supplements, second edition.

Onsoly syrup

Drug form: Syrup

Indications: useful for treating kidney, bladder, and gall bladder stones; fatty liver; decreasing excess moisture of brain, lung, and liver; and desiccation of excess and infectious humors

Comments: Onsoly syrup is a type of oxymels. Oxymels are fragmenting and dissolving agents which can eliminate phlegmatic and viscous humor; therefore, after removal of these excess humors, blocked ducts and pores will be unclogged and diseases due to thick and viscous humors will be improved.

Squill bulb is useful for treating most of the brain diseases related to excess moisture such as lethargy, epilepsy, melancholia, cold headache, stupor, vertigo, dizziness, muscle tremor, paralysis, Bell’s palsy, and amnesia. This herb is effective in reinforcing eye sight; prevention of cataract, and othalgia; and strengthening of gum, and stomach. Moreover, it is useful for treating halitosis, phlegmatic asthma, dyspnea, chronic cough, hoarseness, hematemesis, dyspepsia, dropsy, icterus, spleen sclerosis, and abdominal cramps. Squill is a potent diuretic and a stomachic agent.

Squill vinegar and its syrup are abortive drugs and lithotripter agents for bladder and kidney stone and are effective in treating difficult urination, amenorrhea, hysteria, sciatica, joint pain, external ulcers, neuralgia, alopecia, and leprosy. They are detergent and unclogging agents, and absorbent of pathogenic and excess materials from the distant spaces and purgative agents for thick humors; therefore, they can cleanse thick humors from body organs.

Ingredients: Scilla maritima, vinegar, honey

Traditional mechanisms of action: A detergent and unclogging drug; rarefying of thick chymes and absorbent of pathogenic and excess materials from the distant spaces; effective in thinning down and dissolving and purgation of the viscous phlegmatic humors and black bile.

Drug temperament: hot and dry

Contraindications: cardiac arrhythmias such as asystole, second and third degree atrioventricular blocks, ventricular tachycardia, and congestive heart failure treated by digoxin, hypokalemia, acute GI inflammation and ulcer

If an allergic reaction to drug has occurred, it should be stopped and patient should refer to the physician.

Side effects: hotness sensation, flushing, headache, nausea, heart burn, abdominal pain, and looseness of the bowels. An increase of blood glucose is occasionally observed.

Administration and dosage:

Adults: 20cc (2 tablespoon) of syrup dissolved in 1 teacup boiling water taken orally half an hour before breakfast. If necessary, the drug can also be prescribed at bedtime under the physician direction.

Children: The dosage can be decreased to one-eighth of adult amount according to the child weight.

Sometimes, (eg. tonsillitis) the diluted syrup can be used in the form of gargling.

Interactions: Drug is better absorbed in fasting; however, consumption after meal is also recommended under physician consideration according to the patient temperament and type of disorder.

Iron preparations should not be taken in the duration of treatment with Onsoly syrup.

Simultaneous administration of this syrup with anticoagulants such as clopidogrel, heparin, ticlopidine; beta blockers; and calcium channel blockers should be carried out cautiously under physician and pharmacologist consideration. This drug may have interaction with warfarin and increases blood thinness.

Pregnancy and lactation: The drug is contraindicated in these two periods and it is better not to be administered to children under 3 years old and alternative drugs should be prescribed.

Recommendations: dissolve this syrup with cold water in warm seasons, warm regions, hot temperaments, and young adults; conversely, dissolve the syrup with hot water in cold seasons, cold regions, cold temperaments, and elderly. If anticoagulant or blood-thinning medications have been administered to the patient, use this syrup cautiously under physician direction and simultaneously with Cichorium intybus-Fumaria parviflora distilled water. If the patient has dry dystemperament, Onsoly syrup should be prescribed with cold water preventing from increase of dryness. The drug should be administered after meal and cautiously in patients with chronic peptic ulcer or inflammation.

 

Reference:

  1. Aqili-Khurasani. Makhzan-al-Adviyah (The Storehouse of Medicaments. Tehran: Bavardaran publication; 2001.
  2. Aqili-Khurasani. Gharabadin kabir. Vol 1. Tehran: The Institute for Medical History-Islamic and Complementary Medicine, Iran University of Medical Sciences; 2007.
  3. Ibn-e-sina. Al-Qanoon fi al-Tibb. Vol 1. shamsedine E, editor. Beirut, Lebanon: Alaalami Beirut library Press; 2005.
  4. Chashti MAk. Mohit-e-Azam. Vol 2. Tafaghod E, editor. Tehran: Almaei publication; 2015
  5. Skidmore-roth L, mosby s Handbook Of herbs and natural supplements, second edition

 

 

  • نام:سکنجبین عنصلی
  • خواص دارو: نافع اخلاط غلیظه و سوئالقنیه(کبد چرب)؛ رفع سرفه و ضیق النفس، جهت تفتیح سده کبدی
  • اجزای دارو: پیاز عنصل؛ سرکۀ، عسل
  • زمان، مقدار، و روش مصرف: نیم‌ساعت پیش از صبحانه، دو قاشق غذاخوری از شربت در یک استکان آب (در فصل گرم، شهرهای گرمسیر، گرم‌مزاجان، و جوانان با آب سرد و در فصل سرد، شهرهای سردسیر، سرد مزاجان، و پیران با آب گرم). در صورت کثرت ماده، با اجازۀ پزشک، شب پیش از خواب نیز مصرف شود.
  • ملاحظات مصرف: در صورتی که بیمار از داروهای شیمیایی رقیق کنندۀ خون استفاده می‌کند با احتیاط مصرف شود و با عرق کاسنی-شاه‌تره همراه باشد.
برای دریافت فایل پیوست روی کادر کلیک کنید