اسکبینه

نافع در درد خاصره

کپسول اسکبینه (سکبینج)/kapsul-e ’askabina (sakbina(e)j/ 

 

شکل دارویی: کپسول

موارد مصرف: نافع در درد خاصره

توضیحات:

مذوّب بلغم لزج و زجاجی(به ويژه در مفاصل)؛ نافع در کمردرد و درد مفاصل؛ رافع احتباس طمث و خون لخته شده و جمود لبن؛ كُشنده كرم روده.

 تخم شاهی (تره تیزک): مفتح سده جگر و سپرز و جالي و مدر بول و مفتت حصات و مولد مني و محرك جماع و محلل رياح و هاضم طعام‏ است.

تخم کرفس: مفتح قَوی و محلل و هاضم غذا و جاذب فضول از معده و رحم و جهت استسقا و تسكين اوجاع مفید است. آشاميدن آن جهت ربو و ضيق النفس و درد پهلو و فواق و برودت احشا و رفع قئ و سحج و مغص و حدت ادويه مفید است و محرك اشتهاى طعام و باه و محلل رياح و نفخ و معين بر عمل ادويه مسهله بوده و سایر اعمال آن شامل تفتيح سده كبد و طحال و ادرار بول و حيض و اخراج جنين و تنقيه كلیه و مثانه و گداختن سنگ مثانه و رفع حصبه و لرز حمى بلغمى و وجع ورك و عرق النسا و نقرس و اوجاع ظهر و اكثر امراض بارد بلغمي مفيد است.

تخم شنبلیله: تخم آن ملين و منضج و محلل و مبهي و مدر حيض و مقوى ریه است. مطبوخ آن با عسل مسهل و جهت مواد محتبس در سينه و سرفه و ربو و عسر النفس و بواسير و اورام باطني و كسر رياح و دفع بلغم لزج از سينه و تنقيه امعا مفید است. طبيخ آن به تنهائي و يا با ادويه مناسب جهت تسهيل ولادت و ادرار بول و حيض‏ نافع است.

تخم زنیان: دارای قوت مجففه و ترياقي و ملين و محلل رياح است. آشاميدن آن جهت فالج و رعشه و استرخا و درد سينه و دفع رطوبات و تنقيه چرك و لزوجات آن و تفتيح سدد و تقلب قلب و تليين بطن و تحليل رياح و صلابت كبد و طحال و رفع مغص ريحى‏ مفید است.

همچنین جهت فواق و قئ و غثيان و جشا و آروغ و بدبو و تخمه و رياح و قراقر و هضم طعام و دفع فساد اشتها و بلت و برودت معده و كبد و احشا و عسر البول و حصات مفید بوده و مبهى و مسخن احشا و كبد و كلیه و مثانه و مسكن مغص و مقوى و مسخن معده و كبد باردين و مدر بول و حيض و شير و عرق است و ناشتا خوردن آن ‏استسقا را مفيد است.

زنجبیل: مقوى قوت هاضمه و معده و كبد و مفتح سده جگر و مبهي و محلل رياح غليظ معده و امعا و مقطع بلاغم و رطوبات غليظ چسبيده به سطح معده و امعا و غيرها و مجفف آن‌ها و ملين طبع و مخرج خلط غليظ و رطوبات دماغي و حلق و برودت اعصاب بوده و جهت فالج و كرم معده و يرقان سدى و تقطير البول حادث از برودت و ضعف آلات بول و اسهال كه از فساد غذا باشد مفید است.

سکبینج: مسخن و ملطف و جالي و محلل رياح و قولنج و اورام صلبه و طحال و غير اينها و مسهل ماء اصفر و بلغم غليظ و لزج و جاذب آن از عمق بدن و مفاصل است كه به آن‌ها چسبيده باشند. دارای قوت ترياقي و مصلح ادويه مسهله و مانع نكايت آن‌ها و قاطع فضول غليظ سينه و ریه و مسكن درد آن و درد مفاصل و ظهر و وركين و طحال و نقرس و مغص و قاتل جنين و مخرج آن و مدر بول و حيض‏ است.

آشاميدن آن جهت امراض بارده بلغمي و اعصاب و برودت آن‌ها و صداع بارد و صرع و فالج كه حس و حركت در آن زائل شده باشد و جهت اوجاع مفاصل‏ مفید است.

آشاميدن آن جهت تنقيه صدر و استسقا و اسهال ماء اصفر و اخراج سنگ كلیه و مثانه و حميات بلغمي و سوداوي دائره و قولنج بلغمي و ريحي و بواسير و رياح آن و برودت كبد و امعا و مقعده و رحم و تحليل خنازير و تقويت باه‏ مفید است.

آب تره (کراث):  مفتح و ملطف و مبخر است. خوردن آن منقي قصبه ریه و مفتح سده جگر و مقوى هاضمه و كمر و ملين طبع و رافع قولنج و مدر بول و حيض و بعد از طعام مانع ترش شدن آن و اعانت بر هضم و تليين طبع و تقويت باه است. آب آن به قدر سه مثقال و نيم قاطع خون بواسير و محرك باه‏ است.

این دارو در مجموع برای درمان بیماری‌های اعضایی چون ریه، مفاصل، و رحم مفید است که از بلغم غلیظ نشات گرفته باشد. ترکیب این فراورده به هضم غذا و تسخین معده و کبد کمک کرده و در نتیجه اخلاط سالمی تولید می‌شود که در اعضای ضعیفی چون مفصل تجمع نمی‌یابد و فضولات زیادی تولید نمی‌کند. همچنین تحلیل ریاح و مواد غلیظ مجتمع در اعضای مذکور و دفع آنها باعث رفع بیماری و وجع ناشی از آن مواد می‌شود.

اجزاء فراورده: تخم شاهی (تره تیزک)، تخم کرفس، تخم شنبلیله، تخم زنیان، زنجبیل، سکبینج، آب تره (کراث)

نحوه اثر دارو از دید طب سنتی: مفتح، محلل ریاح، جالی، مقطع و مسهل بلغم، ملطف

مزاج کلی دارو: گرم و خشك

منع مصرف: در افراد دارای معده گرم مصرف نشود. در گرم مزاجان با احتیاط تجویز شود.

در التهاب و عفونت و تب‌ها، مبتلایان به تنگی مجاری صفراوی یا سنگ کیسه صفرا و هپاتیت و اسهال صفراوی و دموی، آلرژی و درماتیت و انواع خونریزی‌ها ممنوع است.

شب‌ها مصرف نشود و در صورت نیاز به تقسیم وعده‌های مصرف دارو، صبح و عصر تجویز شود.

عوارض جانبی: این دارو با خاصیت گرمی موجب تحلیل رطوبات می‌شود که می‌تواند مبخر و آزار دهنده شود و ممکن است بیماران به‌خصوص گرم مزاجان دچار عوارض ناشی از صعود ابخره از جمله سردرد و سرگیجه شوند. این فراورده می‌تواند باعث به جریان انداختن حیض یا تشدید آن شود.

ممکن است باعث سوزش مجاری گوارشی و در افراد حساس باعث واکنش‌های آلرژیک شود. در این افراد بهتر است دارو با دوز حداقل شروع شود و در صورت بروز عوارض همراه با آب انار یا شربت آبلیمو استفاده شود.

دستور مصرف: یک تا دو کپسول پیش از صبحانه میل شود.

تداخلات دارویی: تاکنون گزارش نشده است. در مصرف کنندگان داروهای ضد انعقادی و ضد پلاکتی با احتیاط تجویز شود. مبتلایان به دیابت باید قند خون را به دقت کنترل کنند.

مصرف در حاملگی و شیردهی: در این دو دوره مصرف نشود.

نکات قابل توصیه: این دارو در بعضی افراد ایجاد لینت می‌کند. در گرم مزاجان و در فصل گرما با شربت‌های خنک مانند آب انار یا شربت نارنج و عرق کاسنی و شاهتره مصرف شود.

برای تحلیل رطوبات در بافت‌هایی که ضخامت دارند (مانند کیست استخوانی و رحم و سینه) از کپسول سکبینج استفاده می‌شود. کپسول سکبینج برای درمان مادة مستحکم در مفصل مصرف می‌شود.

اگر بلغم غلیظ عامل ایجاد تنگی کانال نخاعی باشد کپسول سکبینج مفیدتر از سورنجان مویزی و در ابدان خشک سورنجان مویزی بهتر از سکبینج است.

منابع:

  1. عقیلی خراسانی، مخزن الادویه، تهران: انتشارات باورداران، 2001
  2. ابن سینا، قانون فی الطب، بیروت: انتشارات العلامی، 2005
  3. عقیلی خراسانی، قرابادین کبیر، موسسه تحقیقات تاریخ پزشکی، طب اسلامی و مکمل، دانشگاه علوم پزشکی ایران، 2007
  4. قاینی هروی، قرابادین صالحی، موسسه تحقیقات تاریخ پزشکی، طب اسلامی و مکمل، دانشگاه علوم پزشکی ایران، 2004
  5. American Herbal Products Association's Botanical Safety Handbook-CRC Press (2013)
  6. PDR 2008

 

  • نام:اسکبینه
  • خواص دارو: نافع در درد خاصره.
  • اجزای دارو: تخم شاهی، تخم کرفس، تخم شنبلیله، تخم زنیان، زنجبیل، دارچینی؛ سکبینج؛ آب تره‌سبزی تازه.
  • زمان، مقدار، و روش مصرف: پیش از صبحانه، یک تا دو کپسول.
  • ملاحظات مصرف. این دارو در بعضی افراد ایجاد لینت می‌کند. در گرم‌مزاجان با آب انار مصرف شود.:
برای دریافت فایل پیوست روی کادر کلیک کنید