معرفی شیلاجیت Shilajit

معرفی شیلاجیت  Shilajit

شیلاجیت چیست؟

شیلاجیت ماده‌ای است که در بین لایه‌های سنگ‌ها و صخره‌ها در ارتفاعات هیمالیا فشرده شده و از بین آنها به بیرون تراوش می‌کند. این ناحیه در حدود 50 میلیون سال قبل با دریا پوشانده شده بود. درنهایت، رانش قاره‌ها بستر دریا را به سمت بالا راند و کوه‌های هیمالیا را ایجاد کرد. در دوران کهن، خاک بارور غنی از معدنیات موجود در بستر دریا باعث افزایش جنگل‌های متراکم و انبوه شد. این گیاهان در لایه‌های صخره‌ای و خاک، گیر افتاده و هزاران سال در آنجا باقی مانده و به تدریج به یک توده آلی غنی تغییر شکل دادند. این گیاخاک، بر اثر عملکرد میکرب‌ها و فشار عظیم ناشی از وزن کوه‌ها به شیلاجیت متراکم،‌ چسبناک، و غنی از معدنیات و فولویک اسید تغییر شکل یافت.

انواع شیلاجیت

شیلاجیت مایع

شکل اولیه همه انواع شیلاجیت پس از استخراج، به فرم مایع است و تهیه نوع جامد/ رزینی به فرایندهای بیشتری نیاز دارد. فرم مایع، تازه ترین نوع شیلاجیت با کمترین فراوری است زیرا بلافاصله پس از استخراج، در یک ظرف شیشه‌ای بسته بندی می‌شود و بیشتر ترکیبات مولکولی اصلی در آن حفظ می‌شود و برای مخلوط کردن با نوشیدنی، ایده‌آل است.

اگر می‌خواهید شیلاجیت مایع، غلیظ‌ ‌‌‌تر شود درِ ظرف را باز نگهدارید. اگر شیلاجیت، خشک شده یا می‌خواهید رقیق‌تر شود به آن آب مقطر (نه آب کلردار لوله) اضافه کنید. زمانی که شیلاجیت خشک می‌شود چسبناک می‌شود و در برخی موارد ممکن است باز کردن درب ظرف سخت شود؛ در ظرف را محکم نبندید؛ در ظرف باید کمی شل باشد تا به راحتی باز شود. اگر در ظرف را محکم بستید و نتوانستید آن را باز کنید ظرف را به مدت یک دقیقه زیر آب ولرم نگه دارید.

دوز متوسط شیلاجیت مایع 100 تا 150 میلی‌گرم (در نهایت 200 میلی‌گرم) است و نباید از 600 میلی‌گرم روزانه بیشتر مصرف شود. مطالعات نشان داده که اگر دوز دارو از 600 میلی گرم روزانه بیشتر شود اثربخشی شیلاجیت مایع به سرعت کاهش می‌یابد. برای جذب بهتر شیلاجیت آن را با آب یا مایع دیگری مخلوط کنید. نوشیدنی می‌تواند گرم یا سرد باشد اما هرگز شیلاجیت را نجوشانید. مخلوط کردن شیلاجیت با شیر فرقی با مخلوط کردن آن با عسل یا غذای دیگر ندارد. نسخه‌های مختلف به فرهنگ منطقه یا ارجحیت غذایی بستگی دارد و ربطی به شیلاجیت ندارد. برای جذب بهتر می‌توانید شیلاجیت را با نوشیدنی مورد علاقه خود مخلوط کنید.

دارو را با شکم خالی ابتدای صبح و آخر شب مصرف کنید. اگر احساس ناخوشایندی در معده داشتید دارو را با غذا بخورید. نحوه مصرف مطلوب، روزانه یکبار در یک دوره 2 تا 4 هفته است. هر 6 تا 12 هفته مصرف دارو را قطع کنید. می‌توان دارو را با دوز 50 میلی‌گرم روزانه بدون توقف، مصرف کرد. دوز و دوره مصرف دارو می‌تواند با توجه به وزن بدن، سن، و وضعیت عمومی سلامتی، کمی تغییر کند.

شیلاجیت جامد

این نوع، قدری متراکم‌تر از شیلاجیت رزینی است. شیلاجیت جامد پایدارترین فرم آن و مناسب‌ترین نوع برای نگهداری و جابه‌جا کردن است. این نوع در ظرف پلاستیکی عاری از Bisphenol A (BPA) بسته بندی شده و برای مصرف به‌تنهایی [بدون نوشیدنی] از همه انواع آن بهتر است.

دوز این نوع هم 100 تا 200 میلی گرم است و نباید از 300 میلی گرم در هر وعده[1] بیشتر شود. شیلاجیت سرد، قوام سختی دارد اما وقتی زیاد داغ شود چسبناک می‌شود. بنابراین، آن را گرم نگه دارید و از قیچی یا چاقوی تمیز برای ایجاد برش‌های کوچک استفاده کنید. دوز 150 میلی‌گرمی معادل یک دانه برنج یا یک سوم یک نخود است. دارو را در دهان بگذارید و زمانی که ذوب شد ببلعید. شما می‌توانید بلافاصله بعد از آن مقداری آب یا نوشیدنی دیگر بخورید. همچنین می‌توانید شیلاجیت جامد را در آب حل کرده و مثل شیلاجیت مایع مصرف کنید. در این حالت، دارو را در نوشیدنی ریخته و 5 دقیقه هم بزنید.

پودر شیلاجیت

پودر که تنها از شیلاجیت معتبر به‌دست می‌آید بسیار کمیاب است. برای حفظ ارزش‌های غذایی و فعالیت آنزیمی آن از فرایند انجماد-خشک کردن استفاده می‌شود. این نوع، قوی‌ترین نوع شیلاجیت است که تاکنون ساخته شده است. این دارو در ظرفی شیشه‌ای بسته‌بندی شده و می‌تواند به تنهایی یا به صورت مخلوط مورد استفاده قرار گیرد.

عصاره‌ای قوی از شیلاجیت خالص با دوز منفرد 100 میلی‌گرم است. بیشتر از روزانه 250 میلی‌گرم مصرف نشود.

شیلاجیت altay (mumio)

امروزه این نوع شیلاجیت بیش از سایرین به فروش می‌رسد و با فراوری و پردازش، به شیلاجیت رزینی تبدیل می‌شود که چیزی بین انواع مایع و جامد است. این دارو در ظروف پلاستیکی بسته‌بندی می‌شود و برای مصرف به‌تنهایی (بدون مخلوط کردن) مناسب‌تر است اما می‌توان آن را در آب حل کرد.

ارزان‌تر و بیشتر در دسترس است. بیشتر شیلاجیت بازار (نوع چسبناک رزینی) از آلتای می‌آید. دوز منفرد آن 150 میلی‌گرم است ونباید بیشتر از 300 میلی روزانه مصرف شود.

جدول ویژگی‌های انواع شیلاجیت:

altay

پودر

جامد

مایع

 

**

***

***

***

ارتفاع محل برداشت محصول

*

**

**

***

فراوری

**

***

**

*

غلظت

**

***

*

***

راحتی مصرف

***

*

**

*

قیمت برای هر گرم

 

 

مقدار مصرف

میزان مصرف دارو برای یک فرد متوسط میانسال 1 میلی‌گرم به ازای هر پوند (592/453 گرم) از وزن بدن است (هر کیلوگرم 2/2 پوند است). اگر سبک زندگی فعال یا سن بالای 50 سال دارید یا سلامتی شما دچار مشکلی حاد یا مزمن شده می‌توانید دوز دارو را به مقدار جزئی افزایش دهید. دوز ایده‌آل به وزن، سن، سبک زندگی، و سلامتی بستگی دارد؛ بهتر است دوز دارو با مقدار کم تنظیم شود تا نتیجه مطلوب به‌دست آید. می‌توانید دارو را آبمیوه، چایی، یا شیر مصرف کنید؛ همچنین می‌توانید آن را همراه با هرنوع ویتامینی مصرف کنید. اگر لازم است دارو همراه با غذا مصرف شود دوز شیلاجیت بهتر است 5/1 برابر شود.

روش مصرف

شیلاجیت به دو صورت خوراکی و موضعی مصرف می‌شود.

مصرف خوراکی

دارو را با نوشیدنی گرم یا سرد مخلوط کرده و بخورید. دارو را یک (رایج‌تر است) یا دوبار در روز (ابتدای روز و آخر غروب با فاصله از غذا) میل کنید. توصیه می‌شود که دارو به صورت دوره‌ای مصرف شود. برای مثال، 2 تا 4 هفته مصرف و در 6 تا 12 هفته بعدی قطع شود. اگر تمایل به مصرف فعال دارو دارید 50 میلی‌گرم یک روز در میان مصرف کنید. شما می‌توانید آن را با یک وعده غذایی مایع یا کم کالری مصرف کنید. شیلاجیت را نجوشانید یا در مایکروویو نگذارید (مخلوط کردن شیلاجیت با چای داغ ایرادی ندارد).

شیلاجیت را می‌توانید صبح زود یا در طول روز مصرف کنید اما مصرف دارو در شب یا قبل از خواب توصیه نمی‌شود. دارو را با فاصله از غذا مصرف کنید. در هر بار[2] بیشتر از 300 میلی‌گرم استفاده نشود. شیلاجیت را می‌توان 1 تا 2 بار در روز و 4 تا 6 بار در هفته مصرف کرد. زمان مطلوب برای مصرف دارو یک ماه و 2 تا 3 بار در سال است. اگر می‌خواهید دارو را در سرتاسر سال مصرف کنید دوز روزانه و تعداد روزهای مصرف دارو در هفته را محدود کنید.

اهمیت مصرف دوره‌ای

مصرف دوره‌ای دارو برای متعادل کردن مواد معدنی و فلزات در بدن لازم است. برخلاف ویتامین‌ها، مواد معدنی در بدن ما ذخیره می‌شوند و ما (به استثناء افراد مسن، افرادی که تمرین‌های روزانه انجام می‌دهند یا در زمان بهبودی پس از حوادث قلبی یا مغزی) هر روز به میزان زیاد مواد معدنی نیاز نداریم و تا جلسه بعدی درمان، باید وقفه‌ای باشد. ما باید به مدت چند هفته دارو را قطع کنیم. این دوره‌ها برای هر شخصی براساس وزن،‌ سن، وضعیت عمومی سلامتی، سبک زندگی و محیط متفاوت است.

مصرف موضعی

در صورت وجود لکه یا خال با مصرف موضعی و خوراکی شیلاجیت نتایج بهتری به‌دست می‌آید. برای مصرف موضعی، محلول 5 تا 10 درصد شیلاجیت را تهیه کنید. می‌توانید آن را با آب یا پایه کرم مخلوط کنید. اگر از روغن استفاده می‌کنید شیلاجیت را در یک قاشق با مقدار کمی آب مخلوط کنید. سپس روغن را به ملایمت گرم کنید. شیلاجیت را زمانی به روغن اضافه کنید که داغ است.

زمانی که نمی‌توانید محلول را به طور مستقیم روی پوست بمالید (به دلیل التهاب دردناک، شکستگی، یا سوختگی) باند استریل را در محلول 5 تا 10 درصد شیلاجیت (با محلول سالین 90 تا 95 درصد) خیس کنید و آن را بر روی ناحیه بگذارید.

رایج‌ترین کاربردهای درمانی

پس از مصرف شیلاجیت انتظار تغییر سریع و جدی در سلامتی خود نداشته باشید به خصوص اگر جوان و سالم هستید. گرچه در ابتدای مصرف دارو ممکن است متوجه افزایش سریع انرژی شوید. شیلاجیت معمولا مشابه ویتامین عمل می‌کند و دارو نیست. ممکن است ماه‌ها طول بکشد تا متوجه تغییراتی شوید که در اثر مصرف مواد معدنی به کندی در بدن ایجاد می‌شوند.

دوزهای کوچک متعادل دارو یا مصرف دوره‌ای آن باعث:

  • افزایش سطح الکترولیت‌های خون می‌شود و درنتیجه برای متابولیسم مواد معدنی سودمند است.
  • به عنوان یک محرک قوی، عملکردهای فیزیولوژیک بدن را تقویت کرده و حرکت ذخایر معدنی را به داخل خون تسهیل می‌کند.
  • ممکن است تون سیستم عصبی وژتاتیو (روینده) و پاراسمپاتیک و عملکرد اُسموتیک پروتئین‌ها را بهبود بخشد و فرایندهای متابولیک بدن را افزایش دهد.
  • مصرف صحیح شیلاجیت باعث سالم بودن فعالیت الکتریکی قلب و عملکرد جنسی می‌شود، وضعیت عمومی بدن را بهبود می‌بخشد، خواب را به حالت طبیعی برمی‌گرداند، اشتها را افزایش می‌دهد، شادی آور است، و تحمل بدن را بالا می‌برد. 
  • شیلاجیت می‌تواند انرژی و پاسخ سیستم ایمنی را تقویت و سلامت اعضای داخلی را حفظ کند.
  • همچنین، می‌تواند حافظه و تمرکز را افزایش دهد، و هورمون‌ها و کارایی بدن را تنظیم کند.
  • به طور کلی شیلاجیت در این موارد کابرد دارد: مراقبت از پوست؛‌ افزایش طول عمر؛ اثر مثبت بر مفاصل، استخوان‌ها، توان و قدرت، گردش خون، کارایی تمرین ورزشی؛ بهبود حافظه، انگیزه، خُلق، توجه و دقت؛ برطرف کردن استرس،  و اضطراب؛ ایجاد تعادل

سبک زندگی فعال، ورزشگاه، تمرین

افرادی که در ورزشگاه ورزش می‌کنند یا تمرین‌ منظم دارند می‌توانند شیلاجیت را هر زمانی که ورزش می‌کنند قبل یا بعد از تمرین مصرف کنند. مواد مغذی شیلاجیت، عملکرد قلب را در حین تمرین بهبود می‌بخشند و به ریکاوری (بازیافت) مناسب بدن بعد از ورزش کمک می‌کنند. برای مثال، اگر دوبار در هفته ورزش می‌کنید این دارو را دوبار در هفته مصرف کنید. برای این نوع سبک زندگی، مصرف چندبار در هفته با تمرین‌ها حتی بهتر از مصرف دوره‌ای (2 تا 4 هفته مصرف و 6 تا 12 هفته قطع دارو) است.

مصرف گسترده برای اعمال خاص

برای افراد مسن مبتلا به بیماری‌های مزمن یا پس از بهبودی از حوادث خاص [سکته]، باید دوز دارو را دوبرابر کنید یا دفعات مصرف روزانه را دو برابر کنید. حتی در این موارد، مصرف متوالی بیشتر از 6 ماه توصیه نمی‌شود.

شکستگی، در رفتگی، و کوفتگی

مصرف خوراکی: 2 میلی‌گرم به ازای هر پوند (592/453 گرم) از وزن بدن روزانه دوبار قبل از غذا، ده روز مصرف و سپس 4 روز قطع شود و این کار 3 تا 5 بار تکرار شود.

مصرف موضعی: پارچه را با لوسیون شیلاجیت و محلول سالین با نسبت 1 به 10 تا 1 به 20 (محلول شیلاجیت 10 تا 20 درصد) خیس کنید.

انواع التهاب‌ها (مفاصل، ماهیچه‌ها، تنه‌های عصبی)

مصرف خوراکی: 1 میلی‌گرم به ازای هرپوند از وزن بدن 2 بار در روزقبل از غذا. به طور مداوم به مدت یک ماه مصرف شود. مصرف موضعی: روغنمالی با شیلاجیت مخلوط با روغن‌های فرار (اسانس‌ها) با غلظت 1 به 10 تا 1 به 20.

مشکلات و زخم‌های روده

مصرف خوراکی: 2 میلی‌گرم به ازای هر پوند از وزن بدن قبل از غذا. قبل از مصرف، شیلاجیت را در یک قاشق سوپخوری آب مخلوط کنید. دارو به مدت یک ماه متوالی تجویز شود.

گردش خون و فعالیت قلبی عروقی (ضد انعقاد، بازکننده عروق)

مصرف خوراکی: 2 میلی‌گرم به ازای هر پوند (592/453 گرم) وزن بدن یکبار روزانه به مدت ده روز متوالی.

عملکرد جنسی:

مصرف خوراکی: 300 میلی‌گرم از شیلاجیت را با قاشق کوچکی از عسل یکبار روزانه مصرف کنید. دارو را تا 2 الی 4 هفته تا زمانی که تفاوت را احساس کنید ادامه دهید. می‌توانید دارو را به همراه گردو (6 تا 8 عدد) مصرف کنید.  

مسمومیت، سم زدایی، و ترک الکل

300 میلی‌گرم ازدارو را روزی یک بار با آب معدنی مصرف کنید تا علایم ترک ناپدید شود. شما می‌توانید همزمان از ماساژبا یک روغن گرم نیز استفاده کنید.

بیماری‌های پوستی (کشیدگی، سرخی، حساسیت)

محلول 5 تا 10 درصد شیلاجیت تهیه کنید. می‌توانید شیلاجیت را با آب، پایه کرم یا روغن ترکیب کنید. روش دیگر اینست که 500 میلی گرم شیلاجیت را در 2 اونس آب حل کرده و روی پوست اسپری کنید. (هر اونس معادل 35/28 گرم)

اگر از روغن استفاده می‌کنید شیلاجیت را با مقدار کمی آب در یک قاشق فلزی مخلوط کنید سپس روغن را به آرامی گرم کنید. شیلاجیت را زمانی اضافه کنید که روغن، داغ است. شیلاجیت به خوبی در روغن حل نمی‌شود.

منع مصرف و احتیاط

در صورت بارداری، شیردهی، ابتلا به بیماری جدّی پیش از مصرف شیلاجیت با پزشک مشورت کنید. دارو باید دور از دسترس کودکان نگه داشته شود. از خوردن شیلاجیت به صورت مخلوط با الکل یا آب کلردار لوله خودداری کنید. اگر آلرژی دارید توصیه می‌شود شیلاجیت جدا از هر نوع غذا خورده شود چون ممکن است باعث ایجاد واکنش آلرژیک شود. در صورت بروز هر نوع واکنش آلرژیک، دارو را قطع کنید.

در این موارد نیز از مصرف آن خودداری شود: آهن خون بالا به صورت مزمن، بیماری خیلی شدید قلبی و فشارخون بالا، ابتلا به عفونت در حال حاضر، نوزادان و کودکان نوپا (کودکان زیر 3 سال).

نکات مورد توجه در زمان مصرف شیلاجیت

داروهای هورمونی و کانسر: شما می‌توانید هرنوع فراورده ارگانیک (آلی) را همراه با شیلاجیت مصرف کنید و این کار حتی ممکن است بهتر باشد زیرا شیلاجیت به تحویل مواد مغذی به سلول کمک می‌کند. اما مصرف شیلاجیت با سایر داروها توصیه نمی‌شود. در صورت مصرف با داروهای دیگر باید بین شیلاجیت و سایر داروها حداقل 2 ساعت فاصله باشد. اگر از لحاظ سلامتی مشکل جدی دارید باید با پزشک خود مشورت کنید.

آب کلردار: آب لوله کشی به احتمال زیاد حاوی کلر است. کلرین نوعی ماده شیمیایی است که به راحتی با سایر مولکول‌ها واکنش می‌دهد و به همراه شیلاجیت یا سایر مکمل‌های ارگانیک می‌تواند باعث تشکیل مواد سمی مانند دی اُکسین، ددت، PCB شود. بنابراین به جای آب کلردار لوله از آب مقطر، آب معدنی یا آب فیلتر شده با زغال فعال یا آب جوشیده شده استفاده کنید.

حرارت: جوشاندن یا پختن فراورده ارگانیک باعث از دست رفتن برخی از خواص مهم موجود در فرم خام آن می‌شود. دارو نباید در معرض حرارت مداوم بالای 165 درجه فارنهایت قرار بگیرد. شما می‌توانید شیلاجیت را در چایی داغ بریزید اما آن را با چایی نجوشانید یا دم نکنید.

الکل: شیلاجیت می‌تواند برای سردرد پس از مصرف زیاده از حد الکل بسیار مفید باشد اما مصرف همزمان با الکل ممکن است باعث اثرات نامعمول شود. گاهی شبیه یک نوشیدنی پرانرژی عمل کرده و باعث بی‌خوابی می‌شود. زمانی دیگر ممکن است باعث افزایش سطح مستی با الکل شود. مصرف همزمان این دو توصیه نمی‌شود زیرا اثر مثبتی بر سلامتی ندارد و ممکن است به طور عارضی باعث بروز علایم بالا رفتن دوز الکل شود.

آلرژی: شیلاجیت در اولین مصرف ممکن است سیستم ایمنی را حساس‌تر کند بنابراین در زمان مصرف شیلاجیت به همراه هرنوع فراورده‌ای که می‌تواند پاسخ آلرژیک را آغاز کند احتیاط کنید. در صورت بروز هر نوع واکنش آلرژیک شدید شیلاجیت را قطع کنید.

عوارض

سم زدایی بدن از طریق مصرف شیلاجیت و یا مصرف سایر سم زداها ممکن است باعث عوارضی چون سردرد و یا خستگی (مشابه روزه داری) شود. اگر با مصرف هر روزه دارو، شدت عارضه بیشتر شود مصرف دارو را قطع کنید. اگر مستعد حساسیت هستید و اولین بار است که شیلاجیت مصرف می‌کنید در زمان خوردن شیلاجیت همزمان با فراورده‌هایی که ممکن است باعث پاسخ آلرژیک شوند احتیاط کنید. شیلاجیت در نهایت، علایم آلرژی را بهبود می‌بخشد اما در ابتدای مصرف می‌تواند سیستم ایمنی را حساس‌تر کند (پتانسیل حساس کردن سیستم ایمنی را دارد). در صورت رخ دادن هر نوع واکنش آلرژیک شدید مصرف دارو را قطع کنید. درصورت عدم تحمل معده، دارو را با غذا مصرف کنید.   

روش نگهداری

در جای خشک و خنک نگهداری شود. مخلوط دارو با آب سرد یا کِرِم شیلاجیت به مدت یک هفته باقی می‌ماند. مخلوط با آبمیوه[3] به مدت 2 تا 3 روز؛ و مخلوط با شیر و دمکرده‌های گیاهی، تا 24 ساعت باقی می‌مانند. تمام ترکیبات و فراورده‌های شیلاجیت با غلظت 10 درصد یا کمتر باید در یخچال نگهداری شوند.

شیلاجیت مایع باید داخل یخچال یا  در مکان خنک دیگری نگهداری شود و البته در دمای اتاق هم می‌تواند نگهداری شود. زمانی که با مایع داغ مخلوط می‌شود باید در همان روز مصرف شود. مخلوط‌های سرد یا کرم‌ها را می‌توان در یخچال به مدت 1 تا 2 هفته نگهداری کرد. شیلاجیت جامد باید در دمای اتاق نگهداری شود و در یخچال هم می‌تواند نگهداشته شود اما زمانی که سرد می‌شود بریدن آن سخت‌تر می‌شود.اگر خیلی سفت شده است با سشوار آن را نرم کنید تا بتوانید آن را با قیچی برش دهید. اگر شیلاجیت خیلی گرم شود ممکن است چسبناک شده به ظرف بچسبد؛ در این صورت صبر کنید تا سرد شود. شیلاجیت خاصیت ضد باکتری و ضد قارچ دارد اما توصیه می‌شود در ظرف دربسته نگهداشته شود. دارو پس از باز کردنِ دربِ ظرف، 2 تا 3 سال می‌تواند سالم بماند.

پروفایل شیمیایی

  • رطوبت (moisture): 4/13 تا 9/22 درصد
  • خاکستر (ash content): 4/21 تا 2/32 درصد
  • عصاره‌ها (extractives): 3/46 تا 8/61 درصد
  • ترکیبات پروتئینی تا 29 درصد
  • پیوندهای آمیدپپتید اولیه و ثانویه که هیدرواکسیده شده‌اند، استروئیدهای فنولیک و استروئیدهای پرگنان.
  • آمینواسیدهای سیستئین، لیزین، آلانین، هیستیدین، آرژنین، آسپارتیک اسید، گلایسین، گلوتامیک اسید، سرین، تیرونین، ترئونین، پرولین، تیروزین، متیونین، لوسین، والین و هیپوریک اسید، بنزوئیک اسید و اسیدهای چرب، موم، آلبومن، رزین‌ها، باقیمانده‌های گیاهی، هومیک اسید و فولویک اسید.    
  • عناصر غیرآلی

14 تا 25 عنصر جزئی (بیشتر از 1/0 درصد) و نیز گروه‌های سیلیکات دی اکسید سیلیکون، فسفریک آنیدرید، آلومینا، سدیم، پتاسیم، منیزیم، کلسیم، آهن، منگنز، مس، تیتانیوم، باریوم، نیکل، کبالت، وانادیوم، مولیبدن، نقره، روی، سرب، قلع، طلا، سولفور، بریلیوم، بیسموت، کرم، گالیوم، و مقادیر کمی از اکسید استرانتیوم.

  • فلزات سنگین

آب آشامیدنی و بیشتر غذاها حاوی فلزات سنگین هستند زیرا از زمین نشات گرفته‌اند. آژانس‌های دولتی خاصی مقدار مجاز این اجزا را کنترل می‌کنند و ما مطابق مقررات متداول آنها عمل می‌کنیم. شیلاجیت ما بسیار سالم است و مقدار فلزات سنگین آن مشابه یک فنجان چای است.